Đọc lại bài thơ Chúc Tết năm Tân Sửu 1961 của Bác Hồ

79

Lê Xuân

(Vanchuongphuongnam.vn) – Mỗi dịp Tết đến, xuân về, đồng bào và chiến sĩ cả nước lại hồi hộp chờ đợi thời khắc giao thừa để nghe những vần thơ chúc Tết của Bác. Những vần thơ nồng ấm, thấm sâu vào ký ức mỗi người Việt Nam ở trong nước và nước ngoài, trở thành nét đẹp văn hóa của dân tộc Việt Nam. Thơ chúc Tết của Bác mộc mạc, chân thành nhưng lại truyền cho chúng ta sức sống mới, nguồn sinh lực mới, thúc giục chúng ta vượt qua mọi gian khổ để giành thắng lợi trong năm tới.

Hồ Chủ tịch – Ảnh internet

Từ khi về nước đến lúc “lên đường theo tổ tiên” Bác đã để lại cho chúng ta 22 bài thơ Chúc Tết – mừng xuân. Nhân năm Tân Sửu – 2021, chúng ta hãy đọc lại bài thơ chúc Tết năm Tân Sửu – 1961 của Bác cách đây 60 năm:

Mừng nǎm mới, mừng Xuân mới,
Mừng Việt Nam, mừng thế giới!
Đường lên hạnh phúc rộng thênh thênh,
Kế hoạch 5 nǎm thêm phấn khởi.
Chúc miền Bắc hǎng hái thi đua!
Chúc miền Nam đoàn kết tiến tới!
Chúc hoà bình thống nhất thành công!
Chúc chủ nghĩa xã hội thắng lợi!

Năm 1961 là năm đầu tiên chúng ta thực hiện kế hoạch 5 lần thứ nhất (1961-1965) theo tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ III với hai nhiệm vụ chiến lược là: Xây dựng Chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và đấu tranh thống nhất nước nhà. Năm 1961 cũng là năm chúng ta đạt được nhiều thắng lợi to lớn trên các mặt trận như nhà thơ Tố Hữu đã ca ngợi “Chào 61 đỉnh cao muôn trượng”.

Cả bài thơ là niềm vui phơi phới của Bác, toát nên khí thế lạc quan, niềm tin tất thắng trước sự nghiệp cách mạng của nước ta và sự thắng lợi của phe xã hội chủ nghĩa và nhân dân yêu chuộng hòa bình thế giới. Hai câu thơ mở đầu là tiếng reo vui mừng Việt Nam và thế giới.

Mừng nǎm mới, mừng Xuân mới,
Mừng Việt Nam, mừng thế giới!

Điệp từ “mừng” lặp lại 4 lần và tiếp theo là niềm sảng khoái trước con đường cách mạng sẽ mở ra rạng rỡ hơn, to đẹp hơn trong năm đầu tiên thực hiện kế hoạch 5 năm lần thứ nhất:

Đường lên hạnh phúc rộng thênh thênh,
Kế hoạch 5 nǎm thêm phấn khởi.

Bốn câu tiếp theo là 4 lời chúc rất thực tế, chân thành và mong đợi, gắn với nhiệm vụ của quân dân miền Bắc, miền Nam và thế giới:

Chúc miền Bắc hǎng hái thi đua!
Chúc miền Nam đoàn kết tiến tới!
Chúc hoà bình thống nhất thành công!
Chúc chủ nghĩa xã hội thắng lợi!

Những lời chúc ấy luôn gắn liền với những sự kiện lịch sự trọng đại trong nước và thế giới. Miền Bắc đang hang hái thi đua với các phong trào “Sóng Duyên hải, gió Đại Phong, cờ Ba nhất, trống Bắc Lý” trên các mặt trận sản xuất, quốc phòng, giáo dục… đã đạt nhiều thành tích rất đáng phấn khởi. Miền Nam sau “Đồng khởi Bến Tre” (1960), mặt trân dân tộc giải phóng được thành lập ngày 20- 12- 1961, đã lãnh đạo các phong trào đấu tranh chống Mỹ-Ngụy của nhân dân ta thu được nhiều thắng lợi từ  vùng  đồng bằng Tây Nam Bộ tới rừng núi Tây nguyên Trung bộ.

Trên thế giới, Liên Xô (cũ) là thành trì của phe Xã hội chủ nghĩa, kỷ niệm 40 năm Cách mạng tháng 10 Nga. Và sau đó 1961 là hội nghị mở rộng của 64 đảng anh em: Đảng Cộng sản, Đảng Lao động, Đảng Công nhân… với tôn chỉ mục đích là đoàn kết, đấu tranh bảo vệ hòa bình thế giới, bảo vệ độc lập, dân chủ và chủ nghĩa xã hội, chống chủ nghĩa thực dân, chống chiến tranh, ủng hộ phong trào độc lập của các dân tộc bị áp bức.

Vì vậy lời chúc của Bác cho “miền Bắc hăng hái thi đua”, “miền Nam đoàn kết tiến tới”, “chúc chủ nghĩa xã hội thắng lợi”… là những lời chúc rất thiết thực, thể hiện sự mong đợi thiết tha của Người. Lời chúc ấy của Bác từng bước đã trở thành hiện thực. Chúng ta đã “đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào”, non sông thu về một mối “Đường lên hạnh phúc rộng thênh thênh”.

Thơ Chúc Tết – mừng xuân của Bác nói chung và bài thơ chúc tết năm Tân Sửu – 1961 nói riêng là tình cảm rộng lớn, chân thành, trung hậu, nhân ái của Bác đối với nhân dân, đối với dân tộc, đối với mỗi con người. Tình yêu thương quốc dân, đồng bào của Bác thật vô cùng sâu sắc, mênh mông như nhà thơ Tố Hữu đã ca ngợi:

Ôi lòng Bác vậy, cứ thương ta

Thương cuộc đòi chung, thương cỏ hoa

Chỉ biết quên mình, cho hết thảy

Như dòng sông đỏ nặng phù sa                           

(Theo chân Bác – Tố Hữu)

Mỗi khi đất nước sang xuân, mỗi lần Tết đến, chúng ta lại khám phá thêm được cái hay, cái đẹp trong thơ Chúc Tết – mừng xuân của Bác. Những bài thơ Chúc Tết – mừng xuân ấy vẫn đi cùng năm tháng, vẫn âm vang trong lòng mọi người khi Tết đến, xuân về. Người luôn sống mãi trong sự nghiệp cách mạng của chúng ta:

Bác ơi! Tết đến giao thừa đó

Vẫn đón nghe thơ Bác mọi lần

Ríu rít đàn em vui pháo nổ

Tưởng nghìn tay Bác vỗ sang xuân.     

(Theo chân Bác – Tố Hữu)

L.X