(Vanchuongphuongnam.vn) – Một thứ tình cảm đã hình thành trong họ. Chưa thể gọi là tình yêu nhưng nó đã thân hơn tình bạn. Tuy không học chung lớp, nhưng Khôi và Điệp học cùng khóa của trường Đại học sư phạm. Ngày hai lượt đi về từ ký túc xá đến giảng đường đã hình thành tình cảm ấy. Tình cảm cứ đậm thêm, kỷ niệm cứ dầy lên theo những ngày khốn khó.
Ảnh minh họa. Nguồn internet
Thuở ấy, đời sống sinh viên vô cùng vất vả. Bọn sinh viên ngành Sư phạm cứ tự trào rằng “sinh viên là những sinh vật dễ nuôi”. Cay nghiệt hơn, có thằng cho rằng ăn như “sư”, ở như “phạm”. Bởi ít khi được ăn thịt cá. Ký túc xá chỉ là “nhà tranh vách đất”. Nam sinh viên trong túi anh nào cũng có sẵn cái muỗng. Tan học thì tạt vào nhà ăn. Cứ bốn thằng là một phần gồm một thau cơm, một thau canh. Nước chấm là nước muối sẵn đó, ăn bao nhiêu tùy thích. Vậy là bốn cái muỗng cứ nhịp nhàng thao tác. Chỉ cần cơm gạo ẩm, rau muống và muối hột là đã đánh lừa được cái dạ dày chăm chỉ. Dẫu vậy, tất cả đều hồn nhiên yêu đời và học hành nghiêm túc.
– Tối anh có đi chơi về ngang phòng em, em đưa anh cái nầy nhé. Nhiều lần Điệp nói như vậy với Khôi.
“Cái nầy” của Điệp có khi là một củ khoai, có khi là bọc cơm nhỏ còn nóng hay là vài miếng chuối nướng. Gọi đó là tặng vật của hai kẻ yêu nhau thì hơi ngượng nhưng quả thật đó là những thứ san sẻ chứa đựng yêu thương. Họ quấn quýt nhau và cả ký túc xá mặc định đó là một cặp xứng đôi. Dù cả hai chưa nói lời yêu. Thỉnh thoảng cũng hẹn hò đưa nhau vào quán. Những năm đầu thập niên tám mươi của thế kỷ trước, sinh viên hẹn hò chỉ có thể đưa nhau vào quán cóc. Là sinh viên Văn khoa, Khôi đọc thơ Nguyễn Tất Nhiên cho Điệp nghe thay cho lời tự bạch:
…Tình cũng khó theo thời cơm áo khó
Nên mới yêu mà cư xử rất vợ chồng
Rất nhiệt tình khi lựa quán bình dân
Khi nói thẳng: “Anh gọi café đen bởi hụt tiền uống café đá”…
Tất cả chỉ có thế. Rồi họ lại ra trường. “Đâu ngờ từ đó bặt tin nhau”.
Bước đi của thời gian là những bước âm thầm nhưng không có sức mạnh nào cản nổi. Thắm thoát đã hai mươi lăm năm, một phần tư thế kỷ đã qua trong cuộc đời đi dạy của thầy Khôi. Hôm nay, nhận được thiệp cưới của học trò cũ gởi về từ Sài Gòn khiến thầy suy nghĩ mãi. Tên của mẹ cô dâu là một cái tên quen thuộc: Trần Thị Ngọc Điệp. Lẽ nào…? Và rồi ký ức hiện về…
Sau kỳ thi tốt nghiệp ra trường, thật lòng Khôi muốn cưới Điệp làm vợ. Hơn một lần Khôi đã đến nhà Điệp. Anh như hụt hẫng bởi gia đình nầy quá giàu. So với gia cảnh anh thì hoàn toàn không môn đăng hộ đối. Có lẽ đây là trở ngại lớn nhất mà đôi bạn trẻ phải vượt qua nhưng vượt qua cách nào thì cả hai chưa dám nói với nhau. Điệp đã nhiều lần đòi Khôi dẫn về quê cho biết nhà, cho làm quen với gia đình nhưng anh chần chừ mãi. Chỉ con đường đất lầy lội dẫn vào nhà cũng đủ làm cho Khôi ngại, nói chi đến căn nhà xiêu vẹo. Gót son của Điệp không phải để lội trên con đường nầy và căn nhà ấy không phải là chỗ chui vào của một tiểu thư. Sau những lần giận dỗi của Điệp, cuối cùng Khôi cũng đưa cô ấy về quê. Trong suy nghĩ của anh, đây sẽ là phép thử hữu hiệu. Nếu Điệp thật sự yêu thương, sự nghèo khổ của gia đình anh sẽ làm cô thương lại càng thương. Ngược lại, Khôi sẽ hiểu lòng cô ấy.
Điệp được gia đình Khôi tiếp đãi ân cần bằng tất cả yêu thương. Cô cũng tỏ ra vui vẻ lắm nhưng không khó để nhận ra sự gượng gạo. Sau lần về quê ấy, họ cùng quay về trường Đại học chờ lãnh bằng tốt nghiệp. Thời gian nầy mọi sinh viên chuẩn bị nhận bằng đều rảnh rỗi. Chỉ có Điệp là không có thời gian gặp Khôi. Mỗi khi anh lên dãy ký túc xá nữ để tìm là một lần Điệp có lý do để bận. Tình cảm của Khôi không thắng nổi sự tự ái trong anh. Phép thử của anh đã cho ra kết quả. Họ chia tay mà không có lời từ biệt.
Lần nầy lên Sài Gòn dự đám cưới học trò, thầy Khôi hy vọng cái tên Trần Thị Ngọc Điệp của mẹ cô dâu chỉ là sự trùng tên ngẫu nhiên. Nhưng không hiểu sao anh cũng thầm mong đó chính là người của ngày xưa?
Trong nghi thức lễ cưới, đến phần xuất hiện của cha mẹ cô dâu thì thầy Khôi bị choáng thật sự. Mắt thầy như hoa lên nhưng vẫn còn kịp nhận ra đó chính là Ngọc Điệp mà anh đã một thời yêu thương. Trời ơi, tại sao đứng cạnh cô ấy lại là thằng Nguyên, thằng bạn chung của ba đứa lúc học ở Cần Thơ?
Sau thời khắc đó, Thầy Khôi cảm thấy trên đời nầy không gì đắng bằng ly bia thầy đang uống. Đang quay cuồng trong suy nghĩ, thầy Khôi thấy từ xa ông Nguyên cầm ly bia bước lại. Một cái vỗ vai rõ đau kèm theo câu nói như ra lệnh:
– Thằng Khôi! sau tiệc nầy sống chết gì mầy cũng phải đi uống với tao. Nhất định vậy nhé.
Rời nhà hàng tiệc cưới, Nguyên và Khôi kéo nhau vào quán khác. Càng uống Khôi càng tỉnh bởi lẽ chưa bao giờ thầy bất ngờ đến thế.
– Mầy ngạc nhiên cũng phải, nhưng mầy đừng hiểu lầm. Tao không phải là chồng của Điệp. Cô ấy nhờ tao lên sân khấu nhà hàng trong lời tuyên bố thành hôn cho đủ mặt tứ thân phụ mẫu. Lời giải thích của ông Nguyên nghe như cả một câu chuyện buồn:
– Sau khi ra trường, tao được phân công về vùng sâu vùng xa của Đồng Tháp. Không chịu nổi cái vất vả và nghèo khó của giáo viên thời đó, tao bỏ về Sài Gòn. Lây lất bằng nghề sửa điện tử, nhờ sự hỗ trợ bên vợ, giờ tao cũng gầy dựng được một của hàng bán kim khí điện máy tương đối lớn ở quận ba. Ngẫu nhiên, Điệp cũng lấy chồng về gần đó. Chồng của Điệp là con trai của một đại gia. Vì sao họ lấy nhau thì tao không được rõ. Anh ấy giờ đã mất rồi.
Một ly bia nữa được rót ra. Hớp một ngụm thật đầy, như cố nuốt trôi những thắc mắc, thầy Khôi hỏi:
– Chồng Điệp vì sao mà mất?, mất lâu chưa?
– Mất vì đột quỵ gần sáu năm rồi.
Hai thằng bạn gần ba mươi năm gặp lại ngồi đối ẩm như đôi tình nhân. Họ càng uống càng thầm thì:
– Mầy thấy nhan sắc Điệp còn đẹp đấy chứ, nhưng mầy có để ý đến “thần sắc” của cô ta?
Nguyên hỏi rồi cười. Tiếng cười chưa kịp bật ra thì bất ngờ bị khóa lại như chiếc xe thắng gấp. Đôi mắt lờ đờ vì men bia của thầy Khôi cũng chợt mở to ra. Giọng lè nhè hơn nhưng nhỏ hơn, ông Nguyên kể tiếp:
– Điệp mới xuất viện nhưng chưa tỉnh hẳn đâu. Chứng bịnh tâm thần mà ông bà mình hay nói lúc nắng lúc mưa ấy mà.
Thì ra là vậy, suốt buổi tiệc cưới, Khôi chỉ thấy Điệp cười. Đó là nụ cười của tượng người bằng sáp. Vẫn cái “cười như mùa thu tỏa nắng” của mấy mươi năm trước nhưng với đôi mắt vô hồn. Tưởng đó là nụ cười chào nhưng rõ ràng là Điệp không nhận ra Khôi.
Sáng nay chủ nhật, theo thói quen tệ hại, thầy Khôi ngồi trầm ngâm bên ly café đen đặc quánh và bao thuốc lá. Những gì thầy biết được qua lời của người bạn cũ cứ xoắn lấy suy nghĩ của thầy. Nó quyện trong khói thuốc nhưng không tan ra được…
Lấy chồng rồi sinh con trong nhung lụa, Điệp không còn mơ ước gì hơn. Tình yêu thời non dại chỉ còn lại dấu ấn là cô yêu màu trắng. Ngay cả khi cơn tâm thần trỗi dậy, Điệp vẫn cứ váy trắng và trên tóc cài hoa trắng. Một mẹ một con, Điệp sống trong ngôi biệt thự trắng ba tầng. Gả chồng cho con nhưng chàng trai kia ở rể. Vợ chồng chúng đi làm còn Điệp thì lên ngôi “mẫu hậu” không ngai. May mắn là bà vẫn chăm chút được việc nhà như một osin cần mẫn. Mọi thứ đều tinh tươm và tất nhiên được bà trang hoàng toàn màu trắng. Một điều đặc biệt đến lạnh người là bà chỉ cười mọi lúc, mọi nơi mà không bao giờ nói. Nụ cười không thành tiếng. Cười lúc làm việc nhà, cười lúc ăn và chắc hẳn cười ngay trong giấc ngủ. Có lúc bà cười mà nước mắt chảy dài.
Cuộc hội ngộ bất ngờ sau mấy mươi năm nầy đã tạo ra một chấn động lớn trong tâm khảm thầy Khôi. Chẳng lẽ bà Điệp đã lấy đi nụ cười của thầy Khôi để làm của riêng cho mình nên cứ mãi cười? Càng ngày thầy càng trầm tư. Nếu bảo rằng thầy không còn chút tình cảm nào với cô Điệp thì không đúng lắm. Nhưng đó là tình cảm gì thì quả là một câu hỏi lớn.
Tình yêu đôi lứa? Không, đã mấy mươi năm qua rồi. Mọi cảm giác đã ngủ yên,
Thương hại?. Không, cô ấy giờ thanh thản hơn mình rất nhiều vì không phải suy nghĩ gì về cuộc sống.
Nuối tiếc? Không, người có quyền lựa chọn ngày xưa chính là cô ấy kia mà!
Mãn nguyện? Không, cô ấy đáng thương hơn đáng trách.
Mà cũng có thể là tất cả những tình cảm ấy pha trộn lại trong lòng thầy Khôi mỗi khi thầy nhìn thấy màu trắng. Khốn thay, cứ mỗi lúc đến trường thầy lại gặp áo trắng, phấn trắng và giấy trắng. Đã hơn một lần thầy cố tìm lại nụ cười màu trắng ngày xưa nhưng tuyệt nhiên không gặp được.
Chiều nay tan trường, ngồi nhìn những nữ sinh cười vui trong tà áo trắng phất phơ lũ lượt kéo nhau ra về, thầy Khôi thầm nghĩ: Vài tháng nữa chúng ra trường và vào Đại học. Chúng lại bắt đầu yêu – một tình yêu của thuở học trò. Tình yêu như một quy luật của “quân dịch”. Cứ tới tuổi là yêu. Mong rằng chúng sẽ mãi cười trong tình yêu nhưng không phải là nụ cười vô hồn như cô Điệp bây giờ.
