Sách của nhà văn đoạt giải Nobel 7 năm mới dịch xong bản tiếng Anh

80

Cuốn sách The Books of Jacob (tạm dịch: Những cuốn sách của Jacob), từng giúp Olga giành giải Nike của nước Ba Lan, và được ban giám khảo giải Nobel ngợi ca, sẽ được phát hành bản tiếng Anh tại Anh vào tháng 11/2021.


Cuốn tiểu thuyết được Viện Hàn lâm Thụy Điển mô tả là “magnum opus” (kiệt tác) của Tokarczuk.

The Books of Jacob là tiểu thuyết đầu tiên của nhà văn Ba Lan trình làng bằng tiếng Anh, từ khi bà đoạt giải Nobel văn học năm 2018 mà ban giám khảo vinh danh “vì trí tưởng tượng và niềm say mê kiến thức rộng lớn, đã thể hiện những hành trình vượt qua các ranh giới như một dạng thức của sự sống”.

Dài hơn 1.100 trang và chia thành 7 phần, The Books of Jacob kể câu chuyện về Jacob Frank, một nhà lãnh đạo tôn giáo Ba Lan-Do Thái và cũng là nhà thần bí gây tranh cãi, người đã thành lập giáo phái Frankist vào thế kỉ 18. Đấu tranh cho quyền lợi và sự giải phóng của người Do Thái ở Đông Âu, Frank khuyến khích những người theo ông vượt qua ranh giới đạo đức. Những người Frank đã bị đàn áp trong cộng đồng Do Thái vì niềm tin của họ, bao gồm cả sự cứu rỗi thông qua các nghi lễ tôn giáo. Sau đó, Frank dẫn các tín đồ của mình đến nhà thờ Công giáo La Mã làm lễ rửa tội. Nhưng vì muốn ông tiếp tục hoạt động như một nhà lãnh đạo của họ, nhà thờ đã lấy lí do tà giáo để giam cầm ông trong hơn một thập kỉ, cho đến khi Frank nổi dậy và tuyên bố, ông chính là đấng cứu thế.

Ông Fitzcarraldo – nhà xuất bản tiếng Anh của Tokarczuk chia sẻ: cuốn sách kể câu chuyện của Frank “qua con mắt của cả những người ủng hộ và những kẻ thù địch ông ấy”, và “vẽ nên một bức tranh phức tạp về một người đàn ông gây chia rẽ nhưng có sức lôi cuốn đã dành cả đời để chiến đấu chống lại áp bức và giáo điều”.

Được xuất bản tại Ba Lan vào năm 2014 với tên gọi Księgi Jakubowe, tiểu thuyết đã giành được giải thưởng văn học Nike danh giá nhất Ba Lan vào năm 2015 và trở thành một cuốn sách bán chạy nhất. Nhưng sau khi Tokarczuk chọc giận những người yêu nước cánh hữu khi nói rằng Ba Lan đã thực hiện “những hành động khủng khiếp” trong lịch sử thuộc địa của mình, bà đã bị bài trừ, bị đe dọa tới tính mạng, hay thậm chí là bị kết án “targowiczanin” một thuật ngữ dành cho kẻ phản bội.


“Tôi đã rất ngây thơ. Tôi nghĩ chúng ta có thể thảo luận về những mảng tối trong lịch sử của chúng ta, ” Tokarczuk nói với The Guardian vào năm 2018 .

Cảm nghĩ về cuốn sách sắp trình làng, Tokarczuk cho biết bà “rất vui vì cuối cùng, sau nhiều cuộc phiêu lưu và nhiều năm mong đợi” cuốn sách đã được xuất bản bằng tiếng Anh.

“Đối với một người viết bằng thứ tiếng được gọi là ‘ngôn ngữ phụ’, việc được xuất bản bằng tiếng Anh giống như là một điều to lớn, ví như việc được đi vào không gian vũ trụ. Một khi kì tích xảy ra, tôi tin rằng cơ hội về công việc này sẽ phổ biến ở nhiều nơi và dành cho bất kì ai”, bà nói. “Tôi hi vọng rằng từ câu chuyện có thật tại địa phương mà tôi lấy bối cảnh vào thế kỉ 18 sẽ trở thành một câu chuyện phổ quát về tinh thần vượt biên giới và tinh thần nổi dậy luôn âm ỉ trong toàn nhân loại.”


“Được xuất bản bằng tiếng Anh giống như được phóng vào vũ trụ” … Olga Tokarczuk.

Dịch giả của nhà văn – Jennifer Croft, cho biết cuốn sách dù đã được chuyển ngữ nhưng vẫn “được hầu hết mọi người coi là sáng tạo của Olga Tokarczuk, mang màu sắc của nhà văn và tôi cũng chia sẻ quan điểm đó”.

Jennifer Corft đọc tiểu thuyết lần đầu tiên vào năm 2014 và chia sẻ đó là “một quá trình dịch thuật khá dài”. “Olga rất cụ thể về các khía cạnh giác quan của thế giới mà cô ấy đang miêu tả và như mọi khi, cẩn thận đưa vào các chi tiết của thức ăn, quần áo và các yếu tố cổ điển khác để tạo nên một thế giới sống động,” cô nói. “Tôi thích học hỏi những điều này vì tôi hiểu từng người trong số hàng chục nhân vật quan trọng trong tiểu thuyết sẽ có những câu chuyện riêng đầy cảm động và soi sáng tác phẩm.”

The Books of Jacob cũng được Riverhead xuất bản tại Mĩ vào tháng 2 năm 2022.

Theo Bình Nguyên/VNQĐ