(Vanchuongphuongnam.vn) – Tôi trở lại chiến trường xưa sau mười mấy năm xa biệt, tìm về ký ức một thời không thể nào quên. Sau khi thăm viếng các địa chỉ đỏ, bước chân xuống bậc tam cấp cuối con dốc điểm cao 468, hình như đồng đội nhắc, chân tôi vấp phải hòn đá nhỏ. Tôi dừng lại để đến thăm căn hầm bê tông, một điểm chốt năm xưa trên vách núi rêu phong.

Ảnh minh họa, nguồn internet
Chiều tháng giêng, mưa xuân lất phất, những cánh hoa đào cuối vụ lác đác rơi. Tôi đang tập trung cân chỉnh chiếc vành xe đạp cho bé con hàng xóm thì nghe tiếng ai đó hỏi đường:
– Dạ, em chào anh ạ! Cho em hỏi, có phải nhà anh Đỗ Khải đây không ạ?
– Ồ, đúng rồi! Tôi ngước mắt.
– Ôi! Là Mỉ! Em! Tôi thả mau cái clê xuống sàn, luống cuống kéo ghế mời em ngồi.
– Sao em tìm được đến đây vậy? Giỏi thật đấy!
– Tôi chỉ tay về sau quán, nhà anh ở trong ngõ kia kìa!
– Em có khoẻ không? Sao em có vẻ buồn vậy?
Chỉ chờ có thế là em khóc, nước mắt từng giọt tròn lăn trên đôi má xinh xinh. Con gái khóc, tôi lo lắng!
– Làm sao mà khóc? Đến đây rồi em đừng khóc nữa có được không? Từ bản về xuôi phải xinh tươi lên chứ, sao lại khóc mà xấu đi đấy! Tôi dỗ dành em…
Miệng tôi cứ lặt chặt, trời ạ, mới hôm nào là cô bé mảnh khảnh như con cào cào, mà nay đã thành cô gái căng tràn nét xuân. Nhớ lại cái buổi sáng hồn bay phách lạc hôm ấy tôi đang lúi húi hái măng bên bờ suối, bỗng nghe tiếng kêu cứu, vội lao ra giữa dòng nước, dìu được em gái lên bờ, suýt bị đuối nước. Khi bình tĩnh trở lại, em nói: “Cháu uống đầy cả bụng nước suối rồi”! Chúng tôi quen biết nhau và thân thiết hơn sau những lần bộ đội giúp dân bản thu hoạch mùa. Một thời gian sau tôi hoàn thành nghĩa vụ quân sự trở về địa phương, xa đơn vị và bà con dân bản với bao kỷ niệm đong đầy. Hôm nay em tìm đến chắc có việc hệ trọng lắm. Giọng đượm buồn, mắt ngấn lệ, em kể: Mẹ mất khi còn bé, một thời gian bố không may cũng bị tai nạn qua đời. Nay mẹ kế lại ép gả em cho một người ngoài phố mà em không hề quen biết. Em nghĩ hạnh phúc là của mình. Em không thể chịu nổi sự ép buộc đó, đành tạm lánh sang nhà bà con, lại bị bà ấy bắt về, nên lần này em quyết phải đi thật xa.
– Thế em định đi đâu bây giờ? – Tôi hỏi:
– Mỉ sẽ đi vào Nam!
– Thế vào Nam có ai trong đó không? – Tôi lo lắng.
– Cứ đi rồi khắc biết, Mỉ nghe nói vào Sài Gòn sướng lắm, dễ kiếm việc làm thế là em đi. Em không có ai trong đó cả! Anh có thể đi cùng em có được không?
Tôi bảo, em cứ ở lại nhà ít hôm rồi tính tiếp. Mẹ tôi cũng lo lắng cho em. Một tuần, rồi nửa tháng trôi qua thật nhanh….Ngày mai em sẽ đi.
Đêm hôm đó Mỉ vẫn ngủ cùng mẹ tôi như mọi khi. Tôi lo lắng, trằn trọc mãi. Thương em, nhưng mà bất lực quá. Các anh chị đã có gia đình, đi làm ăn xa, tôi ở nhà chăm sóc, phụng dưỡng bố mẹ già, chưa thể đi cùng em lúc này. Tôi dặn em đi làm ăn xa nếu khó khăn quá thì về tìm anh nhé. Em đi rồi, lòng tôi nặng trĩu băn khoăn. Nỗi nhớ em cứ lớn dần. Mới đầu còn nhận được thư, về sau cứ thưa dần rồi bặt tin, tôi tự trách mình là ngừơi có lỗi. Không lâu sau bố bệnh tình trở nặng rồi qua đời, mẹ tôi buồn héo hắt, bàn tay mẹ run run nắm lấy bàn tay tôi, bảo:
– Con ạ, mẹ cảm thấy sức khoẻ giảm nhiều. Nay mãn tang cha đã lâu, con lo mà cưới vợ đi để mẹ yên lòng, nhỡ khi mẹ nhắm mắt, xuôi tay cũng không có tội với tổ tông. Để “cha già con muộn” không nên đâu con. Mẹ thương cái Mỉ lắm. Mẹ lo em ấy dạo này sao rồi. Con vẫn thơ thẩn vì nó chứ gì!
Tôi lặng lẽ hồi lâu, rồi trả lời: Dạ, để con tính. Không lâu sau mẹ cũng rời xa cõi trần về với tổ tiên. Không ngờ đó cũng là lời dặn cuối cùng của mẹ. Tôi đau buồn và day dứt, tự trách mình là thiếu can đảm, yêu người lại nỡ để người đi. Thế rồi, tôi quyết định vào miền Nam kiếm việc làm và tìm Mỉ. Đi làm thuê, tôi dành thời gian len lỏi khắp các ngõ phố, vùng quê, đi đâu tôi cũng hỏi thăm Mỉ. Một năm, hai năm và nhiều năm sau đó vẫn không có tin tức gì về em cả. Có những lần thoáng thấy dáng em trên phố, nhưng rồi em lại hoà vào dòng người hối hả. Thời gian trôi, hy vọng cứ thưa dần. Có lẽ em đã yên bề gia thất. Tôi quyết tâm học nghề sửa chữa xe máy và trở về quê lập nghiệp. Cái biển hiệu xưa Đỗ Khải – Xe đạp, nay thêm chữ Xe máy vẫn như thế, đợi em về. Đam mê với nghề, lấy công việc làm niềm vui và cảm thấy mình sống có ý nghĩa khi giúp đỡ được nhiều người khó khăn, nhất là những em nhỏ và nhận lại được những nụ cười.
***
Tôi trở lại chiến trường xưa sau mười mấy năm xa biệt, tìm về ký ức một thời không thể nào quên. Sau khi thăm viếng các địa chỉ đỏ, bước chân xuống bậc tam cấp cuối con dốc điểm cao 468, hình như đồng đội nhắc, chân tôi vấp phải hòn đá nhỏ. Tôi dừng lại để đến thăm căn hầm bê tông, một điểm chốt năm xưa trên vách núi rêu phong. Các anh thợ xây dựng canh đó cho biết mới phát hiện được hài cốt liệt sỹ ở trong hốc đá cách hầm không xa. Mẩu xương còn lại đã úa vàng, chiếc cúc áo K82 bị bào mòn nhỏ lại, chỉ chiếc lược nhôm khắc dòng chữ “Quyết thắng” vẫn gần như còn nguyên! Tự nhiên mấy câu thơ bạn lính viết tặng tôi trước lúc về xuôi vang lên:
….Mai mày về cho gửi lời hỏi thăm
Chốn quê hương gia đình và bè bạn
Cho gửi đến người mày hằng yêu dấu
Những cái hôn của người lính biên thuỳ…
Xúc động và biết ơn vô cùng đến những đồng đội, đồng bào đã ngã xuống nơi biên cương cho Tổ quốc hoà bình. Tôi dành thời gian về thăm lại bản Nậm Tuỳ, những mong ước sẽ làm được điều bạn dặn thì hay biết mấy. Nắng toả, hương rừng ngào ngạt. Con đường xưa dốc đèo, sỏi đá nay đã được trải nhựa mềm như dải lụa vắt qua những sườn núi, hai bên là những cánh rừng xanh ngắt. Tôi nhoài mình ra phía trước để thấy rõ hơn cảnh sắc thân quen, trong lòng xốn xang khó tả. Bản làng xưa hiện lên trước mắt, trù phú, xanh tươi, bao kỷ niệm lại ùa về. Vợ, chồng anh Nguyễn Ban – thủ trưởng cũ đã đợi tôi ở đó. Anh nói trong điện thoại: “Chú sẽ có những điều bất ngờ thú vị đấy!” Bữa cơm chiều bên ngôi nhà sàn truyền thống và chén rượu ngô cùng bạn bè, đồng đội cũ, trong tôi cảm xúc dâng trào. Say sưa nhiều chuyện trên đời, chung nhau điếu thuốc, đắp chung tấm chăn mỏng qua mùa đông gía rét nơi đá núi biên thuỳ; rau dớn rừng chỉ có bột canh vẫn khen ngon mà nay muốn khóc…Tôi khoe ảnh vừa mới nhận giấy khen Cựu chiến binh gương mẫu, các bạn xuýt xoa…Thoáng thấy một người phụ nữ vóc dáng đầy đặn đi qua. Tôi tò mò hỏi cô nhân viên:
– Là ai mà hình như tôi đã quen?
– Dạ là chị chủ nhà ạ! Cô nhân viên phục vụ cũng tủm tỉm cười đầy nghi hoặc!
Tôi ngỏ ý được mời cô ấy cùng vui chén rượu.
Một lát sau, cô gái bước vào chào hỏi mọi người. Tôi như bị hớp hồn, nhìn cô ấy đứng hình mắt như đóng đèn ngược sáng! Anh bạn kéo áo tôi, nhắc khéo “Từ từ, đâu có đó chú!…” Có duyên, có số nó khắc vồ lấy nhau.”
Cô gái bắt gặp ánh mắt tôi cũng bối rối một lát, rồi thốt lên:
– Trời ơi! Là anh Khải! Mỉ đây! Em xoay người làm cái váy xoè tha thướt rất duyên. Cha ôi! Ngực tôi như sắp vỡ, em xinh xắn, nét chân quê vẫn đọng ở nụ cười. Hai người nắm chặt tay nhau:
– Mỉ, Mỉ thật ư! Trời ơi! Lâu quá rồi không có tin nhau:
Anh tìm em gần nửa cuộc đời!
Người về xuôi mà hồn theo lên núi
Bắt được ngọc quý rồi
Sao nỡ để mất trên tay!
Hai đứa xúc động nghẹn ngào ôm chầm lấy nhau. Mỉ khóc to:
– Đã mười mấy năm rồi! Em nhớ anh nhiều lắm, nhiều như lá cây rừng ấy!
Ngày xưa khó khăn, không có tiền mà chụp bức ảnh để làm kỷ niệm. Nhưng mà có tình cảm với nhau thì nó khắc đến à!
Tôi bảo:
– Anh có lẽ còn hơn thế nữa! Thế em đang làm công việc gì ở đây?
Mỉ lấy lại bình tĩnh, mắt cười vẻ tự hào:
– Dạ, em chỉ là nhân viên ở đây thôi ạ!
Mỉ kể cho tôi nghe về quãng thời gian vất vả, mưu sinh trên đất khách, quê người thời điểm trước năm 2000. Em bơ vơ, hụt hẫng. Suốt dọc đường em chỉ ăn bánh mì, nước suối. Có ít tiền anh cho em cứ để dành không dám tiêu, cứ sợ hết mất. Đến ga Sài Gòn, trời đổ cơn mưa, choáng ngợp và xa lạ. Đoàn người tấp nập ai về nơi ấy, chỉ mình em bơ vơ chạy tới chạy lui cho đến khi kiệt sức. Khi tỉnh lại đã thấy bà má miền Nam trên tay cầm bát cháo quạt quạt, chuẩn bị bón cho em ăn. Má cưu mang và coi em như con. Ôi! Thành phố mang tên Bác Hồ rộng lớn mà con người thật ấm áp và nghĩa tình. Em biết ơn má rất nhiều và cả những ngừơi không quen biết. Khoảng hơn một năm sau, khó khăn lại ập đến khi má nuôi bị tai biến, rồi qua đời. Em lại lần nữa hẫng hụt, lo âu. Nhưng, lần này em đã cứng cáp hơn, tự đứng lên tập tành buôn bán hoa quả, rồi cứ thế cuộc sống khá dần lên trên mảnh đất thành phố nghĩa tình. Em có quen biết một người đàn ông vùng sông nước miền Tây. Nhưng rồi, lại chia tay và không hiểu sao cứ mê màu áo lính tự bao giờ. Nhìn những đoàn quân đi dã ngoại trên phố, em lại thấy nỗi nhớ quê, nhớ thương ai thổn thức…
Chuyện thì dài lắm, em cũng tìm cách hỏi thăm về anh, nhưng mà cái quán sửa xe đạp cũ không còn nữa, mọi thứ đã thay đổi theo sự đổi thay của quê hương, đất nước.
– Trời ạ! Quán anh vẫn thế chỉ là con đường rộng mới mở thôi mà – Tôi thốt lên tiếc nuối.
Anh ạ! Cái áo phông cổ tròn, màu hồng cũ, cái dao bổ cau mẹ cho Mỉ vẫn giữ được đấy. Em giấu đầu giường để ngủ cho yên giấc. Có lúc em cũng thầm trách anh, nhưng giờ thì đã buông bỏ. Cũng chỉ tại số trời nó thử thách em….Nay thì cuộc sống đã trở lại, lấy công việc làm niềm vui. Và ….Em vẫn thế, anh thấy đấy! Trong men rượu ngô thơm nồng, cảm xúc đằm sâu, tôi khóc, cười, rồi say không biết gì nữa.
Sáng hôm sau, khi tiếng chim rừng hót líu lo, tôi tỉnh dậy thấy mình đã ở trong phòng homstay, quần áo đã thay mới. Kéo cửa bước ra, oà! Nắng ấm đã tràn lên khung cửa, cảnh sắc bản làng thật ấm áp, thanh bình. Tôi tản bộ một vòng tìm lại những ký ức xưa. Đây là bến tắm, rặng tre xưa thường đi tìm măng làm măng ớt, bãi cỏ lưng đồi, những thửa ruộng bậc thang thơm mùa lúa chín… Một cảm giác thật sảng khoái.
Chiều về đến khu homestay thì đã thấy mấy chiếc xe ô tô khách đỗ ở đó, Mỉ đón tôi cùng đi dạo xung quanh khu nghỉ dưỡng. Mỉ nhẹ nhàng hỏi tôi:
– Anh cảm thấy thế nào?
– Tuyệt quá em! Anh ngỡ ngàng luôn. Phát triển du lịch theo hướng homestay là cách làm sáng tạo, hiệu quả kinh tế, xã hội tuyệt vời. Anh tin chắc những bản làng đẹp nơi đây sẽ ngày càng đẹp hơn. Bản ta vẫn giữ được nét xưa ấy, đó là bản sắc văn hoá dân tộc, là điểm nhấn thu hút khách du lịch đó em. Và điều nữa, bản ta dường như nhộn nhịp hơn, thơm dịu dàng hoa cỏ – Giọng tôi hơi run run
– Thơm cái gì cơ? – Em hỏi lại
– Là không khí trong lành, đường làng hoa nở, vườn tược ngăn nắp này…rồi cả em nữa, thơm lừng trong sắc nắng vàng thu…
– Mắt em cười, sáng lên cả một góc bản – Cảm ơn anh vẫn còn nhớ nơi này! Anh cứ ở lại ít hôm rồi hẵng về! Dừng chân tại con dốc ngắm toàn cảnh của bản. Giọng em lại vẻ xúc động:
– Mỉ rất cảm ơn anh! Nếu ngày ấy không có anh chắc em bị thuồng luồng, hà bá bắt đi rồi. Lại nữa mấy chục nghìn năm xưa anh đưa cho em, nó lớn lắm. Đó cũng là đồng tiền khởi nghiệp của em nơi thành phố xa lạ. Em mong muốn tặng anh món quà gì đó để tỏ lòng biết ơn.
– Anh chỉ cần tình cảm của em là đủ rồi.
Mỉ nhăn nét mặt, nhìn thẳng vào mắt tôi, bảo:
– Không được, em không đồng ý thì sao! Mỉ chỉ tay về phía chiếc xe máy tay ga hiệu đắt tiền, mới tinh đang dựng dưới hiên nhà, em xin tặng anh chiếc xe đó có được không? Em vừa mua mấy hôm trước.
– Tôi ngạc nhiên! Ôi, lớn quá!
– Anh cứ nhận đi cho em vui mà. Mỉ vừa nói vừa đặt chùm chìa khoá xe vào tay tôi một cách dứt khoát. Ngày xưa anh tặng em như chiếc xe đạp, nay em tặng anh cái xe máy có gì quá lớn đâu, chỉ là vật kỷ niệm thôi mà!
Vừa lúc có một nhóm khách là người nước ngoài tiến về phía chúng tôi xin được hướng dẫn. Tôi hiểu và hướng dẫn họ vài câu. Mỉ tròn mắt:
– Ủa! Sao anh nói được cả tiếng Anh nữa à!
– Anh vừa nói em có nghe thấy gì không?
– Ôi, anh giỏi thật đấy! Em cười, em nghe nhưng không hiểu. Nhưng mà họ hiểu là được – Tôi cũng cười, anh học mỗi ngày, anh viết mỗi khi có thể…
– Mỉ vỗ mạnh vào vai tôi thích thú. Em không ngờ luôn! – Ở đây em đang thiếu nhân viên biết sử dụng tiếng Anh này! Hay anh hợp tác với em có được không?
Tôi hỉnh mũi:
– Anh đây á! Từng là lính, rồi có thời xe ôm nữa, quăng quật khắp nơi, việc gì cũng có thể làm được, duy chỉ “lái máy bay” là chưa trải, còn lại làm được tất !
Em cười tít cả mắt:
– Vậy, anh đồng ý hợp tác với em đi, em nhận anh luôn! – Mỉ năn nỉ một cách nũng nịu!
– Lương, thưởng thoả thuận, riêng anh, em không để anh thiệt! …Nhé! Coi như anh giúp em một công, đôi việc cũng được mà!.
Tôi đang suy nghĩ chút, em cứ thúc giục, nào ?
– Ok, anh sẽ cố gắng thu xếp và sớm trả lời em.
Mỉ hướng mặt lên trời, hít thở một hơi thật sâu như để thưởng thức hương vị tươi mới của đất trời. Những tia nắng vàng xiên qua tán lá trúc nghiêng nghiêng làm nụ cười em lúng liếng.
***
Đêm nhạc truyền thống chiêu đãi khách, với nhiều tiết mục đặc sắc diễn ra trong không khí vui tươi. Sau vài tiết mục dạo đầu, đến màn múa sạp Tây Bắc thì tuyệt vời quá. Từng đôi trai gái nắm tay nhau, động tác uyển chuyển, duyên dáng, biểu thị đoàn kết, sum vầy đẹp mắt, làm tôi không thể rời mắt.
Cô gái trẻ có đôi mắt đượm buồn múa đẹp quá, tôi cứ để ý nãy giờ. Kết thúc buổi diễn, anh em đội văn nghệ đang sắp xếp lại đồ đạc, tôi đến hỏi thăm mới biết cháu gái đang học THCS. Một lát sau Mỉ lại gần ôm vai người con gái với cử chỉ thân mật “Con về trước nhé, mẹ lát nữa mới về “…
Tự nhiên tôi như có điện chạy trong người, bao câu hỏi cứ vun vút trong tim. Hai người giống nhau như hai giọt nước, đôi mắt tròn xinh có nét chị gái tôi, mái tóc lại hơi xoăn tự nhiên nữa!
Mỉ hướng mắt về tôi và nói với con gái điều gì tôi không rõ. Ánh mắt em cười mà tôi thấy long lanh. Con gái thật đáng yêu, lại có năng khiếu …
Thời gian ơi, nhanh quá! Hơn chục năm về trước, đêm ấy trước lúc chia tay, Mỉ lần ra ngoài quán, ngồi lặng lẽ cạnh nơi tôi nằm.
– Vào trong mà ngủ tiếp đi…Ngủ với mẹ có sao đâu! – Tôi nói khẽ kiểu như ra lệnh.
– Cho em ngồi đây một lát thôi, nằm cạnh bác gái mà em cứ trằn trọc, thở ngắn, than dài ái ngại quá – Mỉ ngồi một lúc không được sao?
Ngoài kia sương rơi, trời se lạnh, hai bàn chân em múm mím như con sâu, tự nhiên cứ nhích, nhích từng tý, từng tý một chui vào cái chăn, rồi kéo chăn của tôi đắp. Tôi lấy tay kéo chăn vô tình chạm vào người em làm tôi e ngại, Mỉ giữ tay tôi lại, rồi ôm chặt lấy tôi, căng đầy và rạo rực:
– “Em! Em không thể để thân thể này cho cái thằng lêu lỏng mà mẹ kế sắp đặt ấy, anh là ân nhân, em không tiếc gì cả, sắp phải xa anh rồi, biết có khi nào gặp lại!”…Và cái nồng nàn bản năng thanh xuân chúng tôi cứ thế hoà vào nhau rừng rực. Sáng ra em vẫn nằm gọn trong lòng, gối đầu lên tay tôi mà ngủ…
Kỷ niệm xưa lại cuộn về xao xuyến!
Ngồi dưới gốc cây vả mật góc sân vườn homestay chi chít quả, ngắm những vì
sao lấp lánh. Tình yêu trong sáng nó thật thiêng liêng và vĩnh cửu, không đợi chờ sao
có được ngày gặp gỡ. Mỉ ghé sát vào tôi:
– Kìa! Anh có thấy gì không, một ngôi sao đang bay! Tôi quàng vai em cùng hướng mắt về phía ấy. Kìa em! Hai ngôi sao đang bay, nhiều lắm …
Đêm nay trăng sáng quá! Gió hiu hiu thổi, Nậm Tuỳ suối reo!
N.V.H











