Ảnh minh họa. Nguồn internet
Điểm nghẽn
Ta cập nhật cảm xúc theo mốt mới nhất của tuần
lọc nỗi buồn qua một bộ lọc màu ấm áp
đăng lên mạng xã hội một bức ảnh tràn ngập năng lượng
rồi lặng lẽ thu mình trong khoảng trống bị rò rỉ dữ liệu
Các cuộc nói chuyện rải rác ở muôn nơi
những biểu tượng cảm xúc thay cho một cái ôm thật chặt
ta giao tiếp bằng băng thông tốc độ cao
nhưng tâm hồn lại rơi vào điểm nghẽn
Chúng ta sợ một thông báo bỏ lỡ
sợ một dòng tin nhắn chưa kịp hồi đáp
để rồi nhận ra: càng giữ kết nối với thế giới xung quanh
ta càng mất liên lạc với chính bản thân mình
Trái tim báo lỗi vì vượt quá dung lượng lưu trữ
những vết thương cũ không thể nhấn nút "clear cache"
ta loay hoay trong không gian ảo
và bỏ quên ngọn nến đang cháy tàn trong phòng tối.
Giao thức
Người ta dạy ta cách tối ưu hóa các mối quan hệ
như thiết lập một mạng lưới tối tân bảo mật
đặt hạn mức rủi ro cho mỗi lần gặp gỡ
Và tính toán tỉ lệ thu hồi vốn của tình yêu
ta khóa chặt cánh cửa lòng bằng mật khẩu nhiều lớp
sợ một cái chạm tay có thể làm rò rỉ mã độc tổn thương
Ta đối xử với nhau bằng sự lịch thiệp đã được lập trình sẵn
và coi sự thật thà là một lỗ hổng cần vá ngay
nhưng làm sao mã hóa được nỗi cô đơn lúc midnight?
Khi giao thức giao tiếp mượt mà không thể sưởi ấm một bàn tay
chúng ta an toàn trong pháo đài thuật toán
nhưng lại khao khát một cơn mưa rào làm ướt lớp sơn xám
Có lẽ đã đến lúc tháo bỏ tường lửa
chấp nhận để trái tim chịu vài vết trầy xước
bởi một thuật toán an toàn tuyệt đối
Cũng chỉ là một chương trình không có nhịp đập của sự sống.
Ngắt
Nhấn nút "sleep" cho tất cả các thiết bị
màn hình vụt tắt, trả lại căn phòng cho bóng đêm
không còn tiếng tít tít của những dòng thông báo
không còn ánh sáng xanh hắt lên đôi mắt mỏi mệt
giây phút ấy, cỗ máy trong ta dừng quay
những chỉ số hiệu suất, những deadline lùi xa vào vô tận
ta nghe thấy tiếng thở dài của chính mình
vang lên rõ mùng một giữa không gian im lìm
chẳng còn thuật toán nào gợi ý ta phải làm gì tiếp theo
chẳng có chỉ dẫn nào bảo ta nên vui hay nên buồn
ta đối diện với "bản nguyên" mỏng manh và trần trụi
một con người bằng xương bằng thịt, biết đau và biết mệt
ta mỉm cười xoa nhẹ lên bờ vai kiệt sức
nói lời cảm ơn vì đã đi qua một ngày dài
dù cuộc đời ngoài kia vẫn liên tục nâng cấp
tối nay, ta cho phép mình được "offline".
Thất lạc
Ta nạp vào đầu hàng triệu dòng dữ liệu
nhưng lại bỏ trống ô tìm kiếm của chính mình
mỗi ngày trôi qua như một quy trình tự động
lập trình niềm vui theo lượng tương tác người xem
ta theo đuổi những tiêu chuẩn được mã hóa
tối ưu hóa từng giờ ngủ, từng bữa ăn
để rồi bàng hoàng nhận ra ở cuối thuật toán
ta chỉ là một bản sao trùng lặp giữa vô tận đám đông
bộ nhớ tạm đầy tràn những nỗi lo vay mượn
tương lai mờ ảo như một dòng code viết dở
ta đứng giữa ngã tư của thực tại và hư vô
chờ một lệnh reset chưa bao giờ được cài đặt.
Tường lửa
Cài đặt sự lạnh lùng làm lớp bảo mật ban đầu
ngăn mọi sự quan tâm xâm nhập vào hệ thống
chúng ta sợ sự gắn kết vì sợ rủi ro đứt gãy
sợ mở lòng ra sẽ bị đánh cắp sự riêng tư
Nhưng trong căn phòng cách ly tuyệt đối
không mã độc nào vào, cũng chẳng có ánh sáng chui qua
ta an toàn trong sự cô lập hoàn hảo
và chết dần trong đống dữ liệu khô hoang
Có những đêm băng thông nội tâm bị nghẽn
nỗi buồn tràn về với dung lượng quá tải
ta mới hiểu rằng: không có tường lửa nào ngăn được
tiếng thở dài của một linh hồn đang khao khát được chạm vào.
Khôi phục
Ta tháo phích cắm khỏi những dòng lưu lượng
rút khỏi những cuộc đua chỉ số không hồi kết
Màn hình rực rỡ tắt đi, nhường chỗ cho bóng tối
nơi ta tìm lại nhịp đập nguyên sơ của lồng ngực
Chẳng cần phải nâng cấp mình thành phiên bản hoàn hảo
chẳng cần phải chạy theo gia tốc của thế giới ngoài kia
Bởi những vết nứt, những lỗi hệ thống ta mang
mới là thứ định danh ta là một con người thực thụ
Hít một hơi thật sâu, ta nhấn nút khởi động lại
xóa bỏ mọi tệp tin rác của sự hoài nghi
Trở về làm một dòng code đơn thuần và mỏng manh
viết tiếp cuộc đời bằng chính nét mực của bản nguyên.
Mảnh đĩa vỡ của Heeraclitus
Dòng sông chảy qua kẽ ngón tay gầy
sóng nước mang hình những đốt xương kiệt cùng khô khốc
Tôi đứng ở hai bờ của một khoảnh khắc
nhìn phù dung nở trên đỉnh tháp ngà
Ngôn từ bay đi đàn ong vỡ tổ
thả lại mật đắng vào chiếc chén sương mờ
Cô bé vẽ hình đường cong
rút ruột không gian đan thành mạng nhện
Ai cân những nụ hôn trong cối xay thời gian
ai ném hạt mầm vào vụ nổ big bang trần trụi
Hỡi Heraclitus, ngọn lửa ông đốt lên
chỉ còn lại tàn tro trên môi người muộn phiền
Con thoi đan vào hư vô
dệt nên chiếc áo khoác cho định mệnh
Tôi nhặt lên mảnh đĩa vỡ từ bữa tiệc ngàn năm
thấy dung nhan mình biến dạng dưới lòng hồ.
Cấu trúc của ngọn gió
Trong căn phòng vuông của những định lý
Tôi mổ xẻ ngọn gió bằng lưỡi dao duy lý
Gió không có hình hài, không có vết thâm
Chỉ có tiếng thì thầm của một vương quốc mục nát
Gió bò qua vòm họng ngọn tháp Babel
Xóa sạch những mẫu tự người ta vừa viết xuống
Bức tường đá đổ rũ rượi dưới gót chân chiều
Mặt trời rơi xuống như một quả táo thối
Ngón tay gõ nhịp trên bàn phím hư không
Nghe những hạt electron thì thầm về cái chết
Cổ vươn cao qua ngàn tầng khí quyển
Thấy linh hồn mình gãy gập dưới một góc quay
Thần thoại chảy tan thành vệt mỡ nhờn
Trên chiếc đĩa quay của đài phát thanh lỗi thời
Tôi giấu ngọn gió vào trong nếp gấp áo
Nghe rung lên sợi dây đàn vừa đứt.
Phương trình của tuyết
Tuyết rơi trên bản đồ tư duy
xóa nhòa những tọa độ tội lỗi
on chim sẻ mang phương trình sóng trong đôi cánh
Mổ vào hư vô tìm một hạt mầm
nhìn qua thấu kính
thấy trời ẩn nấp trong vệt ố thủy tinh
Những cấu trúc tinh thể tự tan chảy
trước cái nhìn nguội lạnh của hư vô
gieo một dấu chấm phẩy vào giữa bão tuyết
Chờ đợi một mệnh đề chưa bao giờ sinh ra
thực tại lột da như loài rắn mùa thu
để lại cái xác khô đung đưa trước gió
Hãy trả lại sự tĩnh lặng cho viên đá
trả lại bóng tối cho ngọn nến vừa tắt
khi tuyết phủ kín mái nhà của những triết gia
Chỉ còn lại tiếng khóc sơ sinh của một nốt nhạc.
Bản đồ không tọa độ
Tôi vẽ một hình tròn không bán kính
Giữa sa mạc của những ký hiệu lưu vong
Con tàu mang tên thực tại đắm ngoài khơi
Để lại những thủy thủ nói bằng tiếng đá
Ký ức là chiếc gương soi nứt vỡ
Càng ghép lại càng thấy mặt mình biến dạng
Ta gõ vào chiếc chuông bằng thủy tinh
Nghe tiếng vỡ vang xa ngàn dặm
Thần linh bỏ lại đôi dép cỏ bên sông
Triết lý trần trụi đứng dưới cơn mưa axit
Một cái gật đầu của khoảng trống
Xóa sạch muôn đời những câu hỏi hoài nghi
Chỉ còn lại hạt bụi đậu trên ngực áo
Mang theo trọng lượng cả vũ trụ bao la
Tôi nhắm mắt lại thả rơi chiếc chìa khóa
Vào cái miệng sâu hun hút thời gian.
Niềm trắc ẩn của chiếc lá
Chiếc lá rơi qua khoé miệng Socrates
Rớt xuống bàn cân đo đếm những khoái cảm ngông cuồng
Gân lá – những đường hầm thời gian rỗng tuếch
Đứa trẻ gieo xúc xắc trên những khái niệm vuông
Ngôn từ nứt nẻ dưới chân tòa án A-then
Ta đập vỡ chiếc gnomon[1] tìm cái Thiện nguyên bản
Bản ngã xé từng chiếc bóng treo lên ngọn tháp
Lá trích dẫn Protagoras bằng tiếng thì thầm của nhẵn nhụi, hư vô
Làm sao đo được bóng tối của cơn đau tương lai
Khi ngón tay ta biến thành những thước dây điên dại
Lá ôm lấy gã điên trả lại thanh gươm đầy máu
Dưới chân chiếc đồng hồ đang chảy tan thành nốt nhạc kiệt cùng
Ai dạy chiếc lá xanh biết rủ lòng thương hại
Những chuyên gia bán tri thức trong hội chợ phù hoa
Lá tự tháo khớp gân, chui vào giấc mơ người mê muội
Nuốt trọn nốt nhạc sai trong chiếc sáo đứt dây
Bình minh nhuộm hư vô lên ngai vàng trống rỗng
Lá rơi vào ngực ta — một định nghĩa không từ.
[1] Gnomon: Chiếc kim của đồng hồ mặt trời cổ đại, dùng để đo bóng thời gian.
Bất biến
Hình tam giác nằm ngoan dưới đáy giếng cổ
Hai góc vuông gánh bầu trời đang rạn nứt
Tôi thả cọng lông chim vào vô cực
Nhặt lên một mảnh gốm vỡ từ ngọn tháp mây
Tiếng kêu của con sếu đâm thủng vòm hằng thể
Nguyên lý đầu tiên tan thành những hạt mưa đen
Tôi chép lại giấc mơ của Polyclète bằng ngón tay tháo khớp
Tượng đá thở ra ngàn dặm tuyết hoang nguyên
Có cái trắng không hề bị vấy bẩn bởi thời gian
Hay chỉ là thị giác mắc kẽm gai ảo tưởng?
Cân đo nỗi đau tôi bằng thước dây tưởng tượng
Gặp gã chăn cừu gieo những tam đoạn luận trên đồng hoang
Hỡi những vương quốc sụp đổ dưới vệt phấn vô hình
Dấu hỏi ngồi thắt lại chùm rễ cây cổ thụ
Em đứng khóc bên lề quá khứ
Thần linh bất lực nhìn vết sẹo trôi qua
Ngôi sao rớt vào chén rượu sương
Nghe cấu trúc vũ trụ thì thầm bằng ngôn ngữ cá
Bóc từng lớp vỏ của thực tại dối trá
Thấy lõi thời gian đóng đinh một dấu chấm tròn
Vạn vật tan đi trong những khúc quanh khả thể
Duy chỉ có cái nhìn của đá vẫn nguội ngơ
Mặt trời lặn vào bên trong một nốt nhạc sai
Ghim nỗi tĩnh lặng vào ngực thế gian trần trụi.
Trong lòng bàn tay
Trong phòng lab của tâm thức chia đôi
Ngôn từ tan chảy dưới nhiệt độ thần học
Ai ném một khối thạch anh vào không trung bị nứt
Ta vắt kiệt tiếng cười khỏi vạt áo gấm
Khâu một vết thương bằng mảnh chỉ vô hình
Ngôi nhà đang cháy và đồ tể gõ cửa
Sự thật là con dao tôi giấu nó vào bóng đêm
Ngôn ngữ không còn là chiếc gương soi thẳng
Nó cong đi như tia sáng qua khúc xạ pha lê
Tiếng không rơi xuống hóa thành con chim bồ câu trắng
Bay qua vòm họng người gác cổng mù lăm lăm ngọn giáo
Những chiếc đồng hồ chảy mềm trên sa mạc thời gian
Ý chí gánh lấy mô thể, bỏ quên chất thể
Chân lý tháo bỏ chiếc áo khoác bằng sắt
Đứng khỏa thân dưới cơn mưa của đức mến
Ta trao cho em chiếc chìa khóa gãy
Mở ra cánh cửa không có bức tường
Nơi điều giả dối khoác lên mầm sống
Cứu một nhành hoa trước hàm răng chiếc kéo
Cân tọa độ tội lỗi trên lòng bàn tay
Khinh tội nhẹ hẫng như chiếc lông chim dính máu
Tôi đi qua mê lộ của những ký hiệu trôi dạt,
Gửi một nụ cười giả vào khoảng không bao la.
Không kịp chào hàng xóm cũ
Buổi sáng thành phố thức giấc bằng tiếng động cơ gầm rú
Xe tải chở đi những mảnh vụn một gia đình
Tôi nhìn qua ô cửa sổ hoen gỉ, lặng thinh
Căn nhà bên cạnh trống rỗng tự bao giờ
Vết sơn trên tường úa phai tựa bài thơ
Giàn hoa giấy đỏ từng che mát hai khoảng sân giờ trơ trọi
Vài cánh hoa rụng như lời chưa kịp nói
Nhắc một thời hai nhà chung bóng râm
Ta sống cạnh nhau qua bao mùa lá âm thầm
Biết rõ tiếng ho húng hắng nửa đêm của ông cụ
Biết mùi trà sớm thơm nồng hiên cũ
Thân thuộc như hơi thở, máu thịt, người quen
Vậy mà ngày họ đi, ta cuốn vào vòng xoáy bon chen
Của deadline vô hình, cuộc gọi dài không dứt
Tiếng bước chân phu khuân vác dội vào ngực
Cảm giác hoang hoải báo hiệu chia lìa
Nhớ những chiều hè nắng xối bên kia
Bờ rào thưa đưa sang bát canh cua đồng mát rượi
Nụ cười hiền hậu nhăn nheo, lời hỏi han chân bối
Nhớ đêm dông bão tất tả chằng chống mái tôn
Ân tình mộc mạc cứ hiển nhiên như khí trời
Nên ta quên mất một ngày sẽ có người rời gót
Xe tải lăn bánh, lòng thắt lại một nốt
Nỗi tiếc nuối muộn màng đổ xuống con ngõ liu hiu
Ta không kịp bước ra khỏi ngưỡng cửa buổi chiều
Không kịp gửi lời cảm ơn, không một câu từ biệt
Cánh cửa sắt khép lại khô khốc, nghiệt ngã
Cắt đứt sợi dây liên kết vô hình
Ngôi nhà cũ đứng đó, bỗng chốc hóa lưu đày
Người quen một đời thành kẻ dọc đường xa lạ
Người ta bảo thành phố đất chật người đông quá
Chuyện đến đi là lẽ thường của phố thị phồn hoa
Nhưng làm sao ngăn được khoảng trống rợn ngợp lòng ta
Người mới đến chắc sẽ khóa chặt hai tầng cửa cuốn
Gặp nhau dưới hầm xe chỉ cái gật đầu muộn
Chẳng còn ai đứng bên hàng rào ngóng đợi đèn khuya
Giá lúc ấy ta buông điện thoại, bước vội ra kia
Bớt bận lòng một phút thôi, nhìn vào mắt họ
Để chúc chặng đường bình an trong giông gió
Nhưng cuộc đời lao đi, không nút tạm dừng
Bây giờ người hàng xóm cũ đã khuất góc người dưng
Có thể họ bận thích nghi với mảng tường mới
Liệu họ có nhớ về con ngõ này với niềm trông đợi
Hay cũng nuối tiếc vì buổi sáng cất bước quá nhanh?
Mỗi lần đi qua căn nhà đang sửa, lòng chẳng an lành.
Viên gạch mới đè lên ký ức cũ
Tiếng máy khoan, máy cắt chát chúa xóa âm hưởng xưa
Ta nối mạng toàn cầu, nhưng ngắt kết nối với người sát vách
Lời chào chưa thốt thành món nợ tha hương
Lơ lửng giữa khoảng không trăm niềm hoài niệm
Cầu mong nơi ở mới, họ gặp những tấm lòng thánh thiện
Biết dừng lại đúng lúc để chia sớt buồn vui
Còn chúng ta, bài học về một lời chào ngậm ngùi
Sẽ là vết hằn nhắc nhở suốt dọc dài năm tháng
Đừng để sự bận rộn làm nguội lạnh vệt sáng
Của những thâm tình bình dị cạnh sườn đời.
Những cánh đồng khác mẹ
Buổi chiều đổ bóng xuống bờ sương
Bánh xích xe ủi gầm vang xé toạc niềm im lặng
Bờ đất ngăn cách bao đời bỗng chốc thành độ phẳng
Trộn những thớ đất khác danh phận vào nhau
Cánh đồng khác mẹ, đứa mang vị chát chua phèn vạt sâu
Đứa ngậm ngọt phù sa sông cái qua trăm mùa lũ lớn
Giờ lùi vào ký ức, khoác chung tấm áo đại đồng
Tôi đứng trên bờ bao mới, nhìn khoảng rộng mênh mông
Nơi ranh giới một thời là máu thịt, rạch ròi qua bao đời người
Mẹ đất nghìn năm vẫn bao dung mở lối
Đón những đứa con lưu lạc về chung một mái nhà
Bên này giống lúa hạt tròn dẻo thơm mùi rạ sớm quê ta
Bên kia giống hạt dài chịu hạn bám sâu lòng đất nứt
Chúng lớn lên từ dòng nước tưới riêng biệt
Nay học cách bén rễ cùng nhau trên một dải băng đồng
Sự sáp nhập không chỉ là cái gạt tay trên bản vẽ sơ đồ
Mà là cuộc hòa huyết âm thầm của đất đai, cỏ cây bờ cõi
Con cua đồng, con cá trê lai ngơ ngác bơi tìm lối
Giữa biển nước mênh mông không còn vách ngăn xưa
Người nông dân nhìn mặt ruộng phẳng như tờ giấy mới
Khập khởi niềm vui cơ giới, lại chạnh lòng tiếc dáng hình cũ
Nơi góc ruộng có cây đa già cha ngồi hút thuốc, mẹ mở gói cơm trưa
Nơi từng tranh chấp nửa xá cày, một gáo nước mùa hạn gắt
Tất cả giận hờn, yêu thương mộc mạc nay nằm lại dưới bùn dày
Nhường chỗ cho máy gặt đập liên hợp chạy băng băng không vướng lối
Không còn cảnh ruộng nhà này chín rộ, nhà kia còn xanh đợi
Một màu xanh đồng nhất trải dài đến chân trời
Dưới tầng đất sâu, tế bào phù sa khác mẹ có cần thời gian học cách mở lòng?
Tiếng rễ cây xột xoạt chạm nhau, ngỡ ngàng rồi đan chặt
Như những người anh em thất lạc từ thuở khai hoang
Xóa bỏ ruộng nhà ai nấy giữ
Những cánh đồng khác mẹ giờ chung người cha tư duy đổi mới
Chung người mẹ khát vọng ấm no của vạn xóm làng
Mùi bùn bốc lên sau chuyến cày đại gia công nồng nàn
Vị chua, ngọt, đắng cay và mặn mòi hòa quyện
Hoàng hôn nhuộm đỏ vùng không gian phẳng lặng
Cánh chim trời ngơ ngác không còn bụi tre, bờ cỏ cũ để đáp
Đành liệng vòng dài trên sóng lúa tương lai bát ngát
Nghe đất đai thì thầm câu chuyện chuyển mình
Giấc mơ người nông dân không gói gọn trong vài thước ruộng gầy
Mà bay xa theo chiều dài bờ bao thẳng tắp cánh cò
Mai đây mùa vàng đến, hạt lúa mang hương vị mới
Hương vị của đồng lòng, hòa hợp những nguồn cội khác nhau
Lời chào muộn màng của bờ đất cũ khép lại phía sau
Nhường chỗ cho tiếng reo ca của thực thể mới dưới mặt trời
Ta đứng trước tương lai, mỉm cười nhìn cánh đồng khác mẹ
Đang trổ mã, ngậm sữa, hóa thành mùa màng bất tận quê hương.
Cuộc di cư
Nhà sàn ngàn năm tựa vách đá
Giờ tháo dỡ, đánh số, xếp gọn trên thùng xe tải về xuôi
Họ bán đi bộ khung gỗ lim, hoành phi và cột cái
Đổi lấy khối nhà bê tông vuông vức, sáng choang đèn
Đứa trẻ vùng cao không còn tập đi trên bậc thang gỗ bóng
Mắt dán vào màn hình điện thoại xem thế giới ảo lung linh
Nó không biết dưới sàn, hơi thở của trâu bò, lợn gà thuở trước
Là hơi ấm nuôi sống cả gia đình qua mùa sương muối căm căm
Bếp lửa thiêng giữa nhà thay bằng bếp từ nguội ngắt
Thần bếp ngụ cư đã bay theo làn khói cuối cùng vào rừng sâu
Người già ngồi bên cửa sổ nhôm kính, nhìn khoảng trời bị cắt vụn
Thèm tiếng mọt gỗ gặm thời gian trong đêm vắng cô liêu
Ta mang danh nghĩa văn minh để san phẳng bản sắc
Biến ngôi làng cổ thành khu nghỉ dưỡng check-in vô hồn
Người bản địa vận trang phục truyền thống làm mẫu chụp ảnh
Rồi tháo ra, khoác lên mình chiếc áo phông công nghiệp đại trà
Tiếng khèn, tiếng đàn tính không còn ngân từ lồng ngực thổn thức
Nó được bật qua hệ thống loa bluetooth công suất cao cho khách thưởng trà
Có cuộc di cư âm thầm của linh hồn đất đá
Khi căn tính đại ngàn bằng xấp tiền mặt trao tay.
Người quét rác lúc nửa đêm
Hai giờ sáng, khi thành phố chìm vào giấc ngủ vô trùng
Tiếng chổi tre của người đàn bà quét rác vặn mình trên mặt lộ
Chị gom vỏ hộp thức ăn nhanh, ly trà sữa uống dở
Của một thế hệ tiêu dùng vừa đóng máy sau ca làm việc xuyên đêm
Cách đó vài dãy phố, lập trình viên vẫn miệt mài gõ lệnh
Họ tối ưu hóa thuật toán giao hàng để rút ngắn vài giây chờ đợi
Họ tính toán hiệu năng, doanh thu và lưu lượng tương tác
Nhưng không thuật toán nào đo được giọt mồ hôi rơi trên gạch lạnh đường khuya
Thế giới vận hành bằng cái chạm nhẹ trên màn hình cảm ứng
Người ta shipper mọi thứ, từ miếng ăn đến sự an ủi tức thời
Nhưng đằng sau sự tiện nghi lấp lánh của kỷ nguyên số
Là chiếc lưng còng của người phu quét dọn, gom nhặt tàn dư
Chị không biết AI là gì, chẳng quan tâm đến tiền mã hóa
Nỗi lo gói gọn trong tiền nhà tháng tới và học phí của con
Khi chiếc xe rác lăn bánh trong sương mù đậm đặc
Là lúc dòng code trên máy chủ đám mây bắt đầu chu kỳ lọc dữ liệu mới
Ta tiến về tương lai trên con tàu cao tốc công nghệ
Nhưng lại bỏ quên mắt xích bằng xương bằng thịt ở phía sau
Thành phố sạch bóng vào ban mai như phép màu tự động
Hóa ra đánh đổi bằng vết chai sần thầm lặng dưới ánh đèn đường.
Cái chết của cuốn sách
Cuốn sách nằm im lìm trong góc thư viện phủ bụi
Trang giấy đen thế kỷ trước đã bắt đầu chuyển màu, mục mốc
Nó chứa đựng tư tưởng của triết gia cả đời suy ngẫm
Nhưng giờ thua một clip ngắn mười lăm giây trên nền tảng xu hướng
Người trẻ bước vào quán cà phê sách nhưng không để đọc
Họ chọn gáy sách đẹp làm nền cho bức ảnh đăng mạng
Họ cần sự " tri thức" hiển thị qua bộ lọc màu nhiếp ảnh
Hơn là sự dằn vặt, khai phóng tư duy sau mỗi lượt lật trang.
Kiến thức bị băm nhỏ thành bài tóm tắt " đọc nhanh trong 3 phút"
Nơi người ta nạp vào đầu kết luận có sẵn đầy tính áp đặt
Ta nói về tự do, về nhân sinh bằng ngôn từ của nhà tiếp thị
Mà quên mất cách tự mình tư duy giữa khoảng lặng của câu chữ
Nhà văn không còn viết bằng máu và đêm trắng kiệt cùng sức lực
Họ tối ưu từ khóa SEO để bài viết đạt đỉnh tương tác người xem
Khi ngôn từ bị tước đi phần linh hồn độc bản
Thì sách cũng chỉ là đống giấy vụn chờ thanh lý, không hơn
Tôi chạm tay vào dòng chữ in nổi thời bao cấp
Nghe tiếng thì thầm của một thời đại đói nghèo nhưng khát khao ánh sáng
Liệu mai này, khi tất cả thư viện nhường chỗ cho dữ liệu số
Con người có còn biết đau, biết khóc trước một số phận bước ra từ trang văn?
Quá tải băng thông cảm xúc
Tôi cài chế độ im lặng cho những giấc mơ chiều
nhưng các xung thần kinh liên tục báo lỗi
trái tim như một bộ vi xử lý quá nhiệt
chạy quá nhiều tiến trình hoài niệm không tên
Tôi tối ưu hóa từng giây sống
nén nỗi đau vào tệp dung lượng tối thiểu
nhưng chỉ cần chạm vào một góc phố rêu phong
cả hệ thống tâm thức lập tức đóng băng
Sống giữa những đường truyền cáp quang siêu tốc
phát đi dung lượng nụ cười lập trình
để nhận một khoảng trống rỗng nghếch
nơi băng thông tâm hồn kiệt quệ từ lâu.
Bản vá lỗi hệ điều hành cảm xúc
Ta vừa cập nhật bản vá mới cho những tổn thương cũ
Vá lại những phân vùng ký ức bị hư hại sau vô số lần va đập
Nhưng thuật toán mới lại vô tình chặn đứng mọi luồng cảm xúc nhập vào
Biến một gương mặt thân quen thành dòng mã không thể giải đọc
Chúng ta cài đặt giao thức tự vệ bằng sự cảnh giác cao độ
Dựng lên hàng rào tường lửa của sự lạnh lùng và nghi ngại hợp lý
Nhưng trong đêm tĩnh lặng, khi hệ thống đi vào trạng thái chờ
Ngực trái vẫn nhói đau vì một tiến trình chưa hoàn tất lệnh dừng
Nâng cấp sự điềm nhiên để tránh những va chạm nguy hại
Ta trở thành phiên bản tối ưu nhất của sự cô độc
Băng thông thấu hiểu bị bóp nghẹt giữa những giờ cao điểm
Khi hàng ngàn lời muốn nói xếp hàng chờ truyền đi
Người ta trao nhau những gói dữ liệu cảm xúc đã nén chặt
Thay cho một ánh nhìn thấu suốt nguyên bản
Trái tim em là máy chủ đặt ở khoảng trời vô định
Còn anh là kẻ truy cập dùng chứng thư số đã hết hạn
Mọi nỗ lực kết nối chỉ trả về biểu tượng chờ đợi vô tận
Nơi hai linh hồn nhìn nhau qua lớp màn hình phẳng lặng im
Thế giới truyền tải thông tin bằng tốc độ ánh sáng
Nhưng chúng ta mất cả đời vẫn không gửi trọn một chân thành.
Nhật ký tràn bộ nhớ
Nhật ký hệ thống của một ngày ghi lại toàn áp lực
Những lần bộ vi xử lý não bộ chạm ngưỡng quá nhiệt
Những dòng cảnh báo đỏ rực về sự kiệt quệ của thể xác
Nhưng ta vẫn bấm skip để tiếp tục ép xung
Chúng ta lưu lại mọi lỗi vận hành của cuộc đời
Trong một thư mục ẩn không bao giờ dám mở
Để rồi mỗi khi tiến trình kiểm tra tự động chạy lại
Ta hoảng sợ nhận ra mình chỉ là một tập hợp những sai số
Đêm nay, ta thực hiện lệnh xóa toàn bộ nhật ký sự kiện
Liệu sáng mai có thể khởi động lại như một trang giấy trắng?
Bẫy định dạng tương tác
Họ thả vào không gian mạng những cái bẫy bằng tương tác
Nhử những tâm hồn khát khao sự chú ý bằng nút phản hồi
Chúng ta lao vào như những sinh vật lao vào vùng phát sáng
Để rồi nhận về những tổn thương bị nhiễm trùng số
Mỗi dòng trạng thái là một lời kêu cứu được trang điểm tỉ mỉ
Nơi nỗi buồn được phủ lên những lớp lọc sắc màu sành điệu
Người ta like sự sụp đổ của bạn như một tiết mục trình diễn
Và lướt qua niềm đau bằng một cú cuộn chuột nhẹ nhàng
Trở thành tù nhân của những chỉ số biến động
Ta quên mất cách mỉm cười khi không có ống kính ghi hình.
Tệp tin hoài niệm bị khóa
Ký ức về em giờ là những dữ liệu rác
Nằm rải rác trong các thư mục tạm của tâm trí
Ta cố chạy chương trình tối ưu bộ nhớ
Nhưng hệ thống báo lỗi: “Tệp tin này đang được sử dụng bởi một nỗi buồn”.
Những hình ảnh cũ có độ phân giải thấp
Vẫn đủ sức làm đóng băng cả một hệ điều hành trưởng thành
Chúng ta có thể dễ dàng định dạng lại một thiết bị lưu trữ
Nhưng làm sao format lại một khoảng trời đã lỡ thương yêu?
Rác kỹ thuật số có thể mang đi tái chế
Còn rác của hoài niệm cứ âm thầm làm mục rỗng trái tim.
Ngắt kết nối để trở về
Ta chủ động rút phích cắm khỏi đám mây lưu trữ
Trả máy chủ tâm hồn về trạng thái ngoại tuyến hoàn toàn
Bản đồ định vị tắt đi, ta bắt đầu đi lạc
Và nhận ra niềm vui của việc tự tìm thấy một lối đi riêng
Không còn ai theo dõi vị trí trên bản đồ số
Không còn thuật toán nào đoán trước ta muốn ăn gì, yêu ai
Ta lắng nghe tiếng giọt sương rơi trên lá thật
Và cảm nhận độ nhám của một vỏ cây già dưới ngón tay
Ngắt kết nối với cả thế giới ảo
Ta mới bắt đầu với chính sự sống trong mình.
Nguyễn Đăng Khương
